Article

Dat brengt ons direct bij de rol van de BZgA. De Bundeszentrale für gesundheitliche Aufklärung is in Duitsland de centrale instantie voor ziektepreventie en gezondheidsbevordering. Sinds de nieuwe GlüStV in 2021 van kracht werd, is de BZgA ook officieel belast met de preventie van kansspelverslaving. Die taak is niet vrijblijvend: aanbieders van online casino’s die een Duitse licentie hebben, zijn verplicht om samen te werken met de BZgA en hun preventie-inspanningen te rapporteren. Voor Belgische operators is dat een belangrijk signaal, want wie op de Duitse markt wil meespelen, moet voldoen aan dezelfde eisen.

De kern van de BZgA-aanpak is niet het verbieden van kansspelen, maar het inbedden van preventie in de dagelijkse praktijk van de aanbieder. Denk aan herkenning van vroegtijdige signalen, heldere informatie over speellimieten en een laagdrempelig contactpunt voor spelers die de controle verliezen. Dat klinkt vanzelfsprekend, maar in de praktijk verschillen de normen per land. In België houdt de Kansspelcommissie toezicht, terwijl de BZgA in Duitsland een vergelijkbare rol vervult. Twee landen, twee systemen, maar steeds meer dezelfde uitgangspunten. Het voordeel voor de speler is dat hij bij grensoverschrijdende vraagstukken steeds vaker op hetzelfde instrumentarium kan rekenen: stortingslimieten, tijdslimieten en een centrale uitsluitingsregister.

Uit de laatste Glücksspiel-Survey van de BZgA blijkt dat ongeveer 0,4% van de Duitse bevolking een pathologische gokstoornis heeft. Dat zijn ruwweg 200.000 mensen. Daarnaast vertoont nog eens 1,2% problematisch gokgedrag. De BZgA zet daarom in op vroegtijdige interventie, niet alleen via de eigen hulplijn, maar ook door samen te werken met lokale zorgnetwerken. Voor een Nederlandse of Belgische speler die bij een buitenlands casino speelt, is die grens overschrijdende aanpak steeds relevanter. Offshores sites zoals Rainbet of Savaspin vallen buiten het Europese netwerk, en dat merk je direct aan de afwezigheid van preventietools. Veel van die aanbieders werken met een licentie uit Curaçao en zijn niet aangesloten bij enig Europees waarschuwingssysteem. Dat is geen oordeel over hun spelerservaring, maar een feitelijk verschil in bescherming.

Een gesprek met de BZgA maakt dat duidelijk: het bureau publiceert jaarlijks een monitor waarin de naleving van de preventie-eisen per operator wordt opgenomen. Wie in Duitsland een vergunning wil, moet aantonen dat hij een intern preventieprotocol heeft, dat personeel getraind is en dat er onafhankelijke audits mogelijk zijn. Die standaard is strenger dan wat veel Belgische operators gewend zijn. Toch zien we dat enkele grote merken, zoals Unibet en Bwin, hun aanpak al langer op Europees niveau hebben afgestemd. Zij hanteren uniforme limieten voor alle markten, ook als ze niet verplicht zijn. Dat is een slimme zet: het schept vertrouwen en voorkomt dat spelers een casino kiezen op basis van lakse regels.

De vergelijking tussen de Duitse en Belgische aanpak is interessant voor wie de bredere markt wil begrijpen. In België geldt een strikte scheiding tussen kansspelen en andere activiteiten, met een officiële lijst van erkende casino’s. In Duitsland is de markt meer versnipperd, maar de GlüStV heeft een gemeenschappelijk kader geschapen. De BZgA fungeert daarbinnen als centrale kennisbank en als gesprekspartner voor de aanbieders. Voor de speler betekent dat dat hij bij klachten of twijfels niet alleen staat. Er is een onafhankelijke instantie die niet afhankelijk is van de inkomsten van de industrie.

Welke operators houden zich nu daadwerkelijk aan de normen die de BZgA voor ogen heeft? Dat is een vraag die we niet zomaar kunnen beantwoorden met een lijstje. Het gaat erom hoe die normen in de praktijk worden toegepast. Een operator als Ladbrokes heeft bijvoorbeeld een uitgebreid verantwoord spelen-programma, met dagelijkse speellimieten en een realiteitscheck die om de 30 minuten verschijnt. Bwin biedt een koude uitsluitingsperiode van minstens 24 uur, zodat emotionele beslissingen niet direct gevolgen hebben. Circus Casino werkt in België met een eigen preventieambassadeur die op evenementen aanwezig is. Dat zijn geen marketingtrucs, maar tastbare maatregelen die terugkomen in de auditrapporten van de toezichthouders.

Als je de grote merken naast elkaar legt, zie je duidelijke verschillen in de diepte van hun preventiebeleid. De één biedt alleen de wettelijke minimumlimieten, de ander gaat een stap verder met gepersonaliseerde feedback en maandelijkse samenvattingen van speeltijd. Voor spelers is dat een criterium om op te letten, zeker als je gedurende een jaar regelmatig speelt. In onderstaande tabel hebben we de belangrijkste operators uit de Belgische markt gezet, inclusief hun insteek op het gebied van normen en tools. Het is geen officiële ranking, maar een praktische vergelijking voor wie verder kijkt dan de bonussen.

De tabel laat zien dat de licentiekeuze meer bepaalt dan alleen de betrouwbaarheid. Het heeft directe gevolgen voor de mate waarin je als speler wordt beschermd. Een Curaçaolicentie biedt niet dezelfde garanties als een vergunning van de Kansspelcommissie. Toch kiezen sommige spelers bewust voor die internationale platformen, bijvoorbeeld vanwege een ruimere bonussen of een uitgebreider spelaanbod. Dat kan begrijpelijk zijn, maar het is belangrijk om daarbij te weten dat de verhaalsmogelijkheden bij conflicten beperkt zijn. De BZgA kan bijvoorbeeld niets beginnen tegen een operator die niet binnen de EU valt.

De vraag is of de Belgische toezichthouder iets kan leren van de Duitse aanpak. Een van de opvallendste elementen is het jaarlijkse preventierapport dat de BZgA publiceert. Daarin staat per operator hoe vaak er contact is opgenomen met de hulplijn en of er percentagegewijs veel spelers gebruikmaken van de uitsluitingsmogelijkheid. Die transparantie ontbreekt grotendeels in België. De Kansspelcommissie houdt toezicht en kan boetes opleggen, maar de gegevens over preventie zijn niet altijd openbaar. Een openbaar rapport zou spelers helpen om beter geïnformeerde keuzes te maken en operators aan te sporen hun beleid te verbeteren.

Voor de Belgische markt ligt er ook een kans in de uitwisseling van gegevens tussen de BZgA en de lokale autoriteiten. Denk aan een gedeeld register voor spelers die in beide landen actief zijn. De GlüStV voorziet in een Duits zelfuitsluitingsregister, en België heeft een vergelijkbaar systeem. Een koppeling zou het voor een speler die in Duitsland uitgesloten is, moeilijker maken om via een Belgisch casino alsnog te spelen. Vooralsnog blijft dat toekomstmuziek, maar het is een logische stap in de richting van grensoverschrijdende bescherming. Het zou ook de positie van sommige oefensites onder druk zetten, omdat die zich buiten dergelijke afspraken begeven.

Het is niet zo dat de BZgA en de Belgische regelgeving volledig op één lijn zitten. In België ligt de nadruk op het waarborgen van de veiligheid binnen een relatief open markt. In Duitsland gaat het meer om het beperken van het speelaanbod zelf, bijvoorbeeld door het online casinospel slechts in bepaalde deelstaten toe te staan. Toch werken beide systemen in dezelfde richting: het terugdringen van problematisch speelgedrag zonder de recreatieve speler te betuttelen. De term die beide toezichthouders gebruiken is ‘preventie door structuur’, en dat is precies wat een casino zou moeten bieden: een duidelijk kader waarbinnen de speler zijn eigen keuzes kan maken.

Als we kijken naar concrete cijfers, zien we dat het aantal spelers dat vrijwillig gebruikmaakt van limieten in Europa langzaam toeneemt. Bij sommige grote operators in België ligt dat percentage inmiddels boven de 40%. Dat is een opvallend contrast met de situatie van tien jaar geleden, toen limieten vooral werden gezien als een belemmering. De verklaring is deels te vinden in de toegenomen awareness-campagnes, maar ook in de inzet van tools zoals een ‘speeltijdmeter’ die net zo vertrouwd wordt als een brandstoftank-indicator in een auto. Spelers die die tools actief gebruiken, blijken minder vaak de limieten te overschrijden en rapporteren een hogere tevredenheid.

De rol van de BZgA in dit verhaal is vooral die van kennisverzamelaar. De organisatie laat onafhankelijk onderzoek uitvoeren naar effectiviteit van preventie-instrumenten. Een recente studie toonde bijvoorbeeld aan dat een combinatie van een wekelijkse samenvatting en een persoonlijk gesprek het aantal risicospelers met bijna een kwart kan verminderen. Zulke bevindingen worden besproken in internationale werkgroepen, waar ook de BelgischeKansspelcommissie vertegenwoordigd is. Zo vindt er feitelijk al uitwisseling plaats, zij het indirect. Voor de speler is dat geen directe impact, maar het bepaalt wel de richting waarmee operators hun producten blijven verfijnen.

Welke specifieke aanbevelingen volgen uit die internationale samenwerking? Allereerst: zorg dat de basislimieten niet te hoog ingesteld worden. In België is een dagelijkse stortingslimiet van 100 euro gemeengoed, maar bij verschillende buitenlandse aanbieders ligt die grens op 500 euro of hoger. Ten tweede: bied altijd een ‘break’-optie aan, waarmee een speler eenmalig zijn account voor 24 uur kan sluiten zonder dat daar een klantendienst aan te pas komt. Ten derde: gebruik geen obstakels bij het instellen van limieten. Elke extra stap, hoe klein ook, weerhoudt spelers ervan om de maatregel te nemen. Dat zijn punten die door alle toezichthouders onderschreven worden, maar in de praktijk nog te vaak worden genegeerd.

Voor wie nog twijfelt of een casino volstaat met een licentie alleen: neem de dagelijkse praktijk van de hulplijn. Een operator als Star Casino, die al jaren in België actief is, heeft een speciaal team dat inkomende verzoeken om hulp niet doorstuurt naar een algemeen callcenter. Zij werken samen met lokale centra voor geestelijke gezondheidszorg. Dat soort initiatieven komt niet voort uit wettelijke verplichtingen, maar uit een duidelijke visie op klantrelaties. Het is precies die houding die de BZgA in Duitsland promoot onder haar gecertificeerde aanbieders.

De vergelijking tussen de Duitse BZgA en de Belgische Kansspelcommissie laat nog een ander verschil zien: de mate van financiering. De BZgA heeft een permanent budget voor preventieonderzoek en publiekscampagnes, los van de boetes die operators betalen. In België wordt preventie vooral gefinancierd vanuit de algemene begroting van het kansspeltoezicht, wat minder ruimte geeft voor structureel onderzoek. Dat betekent niet dat België achterloopt, maar het verklaart waarom publicaties zoals de ‘Glücksspiel-Survey’ hun equivalent in België missen. De vraag is of dat een bewuste keuze is of een gevolg van schaal. Op dit moment houdt de Kansspelcommissie vast aan haar eigen methodologie, maar de uitwisseling met de Duitse gegevens wordt steeds relevanter, zeker nu veel spelers grensoverschrijdend actief zijn.

Als we het hebben over preventie in de praktijk, mogen we de rol van spelers zelf niet vergeten. Een slotautomaat van NetEnt of een live blackjack-tafel van Evolution heeft geen eigen moreel kompas. Het zijn de regels en de tools eromheen die bepalen of een product ‘veilig’ genoemd mag worden. Steeds meer spelers controleren vooraf of een casino een keurmerk heeft van een onafhankelijke instantie. Ze vragen niet meer alleen naar de bonussen, maar ook naar de uitsluitingsmogelijkheden en de gemiddelde responstijd van de klantendienst. Die evolutie is opmerkelijk, want in 2018 speelde dergelijke criteria nauwelijks een rol. Nu niet meer voor te stellen, maar dat besef is niet overal even sterk. Daarom is het zinvol om de vergelijking te maken tussen de belofte van een merk en de praktijk van de spelersbescherming.

Bij de beoordeling van een online casino is een van de snelste checklists: heeft het casino een prominent item ‘verantwoord spelen’ in de footer, zonder dat je door drie menu’s moet klikken? Is er een directe knop naar de self-exclusion? Zijn de limieten in te stellen nog vóór de eerste storting? Die punten zijn misschien wat minder glamoureus dan een welkomstbonus van 200%, maar ze bepalen uiteindelijk of je binnen een gezonde omgeving speelt. De BZgA hanteert dit soort criteria bij haar eigen tests van Duitse aanbieders, en het is verrassend dat sommige Belgische merken er minder werk van maken.

Voor wie twijfelt tussen het ene en het andere casino, is het nuttig om de FAQ’s van de toezichthouder naast die van het casino zelf te leggen. Als een casino ontwijkende antwoorden geeft op vragen over limieten, is dat een signaal. Een eerlijk casino verwijst een speler gewoon door naar de pagina van de Kansspelcommissie of naar de BZgA. En als het om een internationaleEn als het om een internationale klantendienst gaat, wordt het al snel ingewikkeld. Een speler die om 23:00 uur een limiet wil verlagen, heeft geen behoefte aan een chatbot die eerst drie keer vraagt of hij het zeker weet. Bij de betere operators is dit inmiddels een kwestie van een paar klikken, zonder dat er een dossier op naam wordt aangemaakt dat later tegen je gebruikt wordt. De BZgA heeft daarover duidelijke afspraken met de Duitse aanbieders: een limiet moet onmiddellijk worden toegepast, terwijl het verhogen van een limiet pas na een bedenktijd van 24 uur kan. In België bestaat die verplichting niet in dezelfde vorm, waardoor sommige buitenlandse operators je eenvoudigweg laten kiezen uit een dropdown-menu van 500 tot 5.000 euro per maand. Dat is een van de grootste mazen in de wet die we nog steeds zien.

Wat de BZgA ook benadrukt, is het belang van herkenning van vroege signalen. Niet alleen bij de speler zelf, maar ook bij de medespelers of het personeel van het casino. Een dealer van een live tafel van Evolution of Pragmatic Play merkt het vaak eerder dan een algoritme dat iemand een gokprobleem ontwikkelt. Daarom heeft de Duitse toezichthouder voorgeschreven dat medewerkers van gecertificeerde casino’s een training volgen waarin ze leren hoe ze op een niet-confronterende manier iemand kunnen aanspreken. Die gesprekstechniek is niet eenvoudig: je wilt een speler niet stigmatiseren, maar je wilt ook niet wegkijken. Bij een aantal Belgische operators, zoals Bingoal en BetFIRST, is zo’n gesprek in de praktijk gemakkelijker omdat de klantendienst kleiner is en de relatie persoonlijker. Bij een groot internationaal platform als Unibet ligt dat anders, maar daar staat tegenover dat de technologie de signalen beter kan oppikken.

De GlüStV speelt hier op een slimme manier op in. De wet schrijft niet alleen voor dat er een adequaat preventieconcept moet zijn, maar ook dat dit concept regelmatig wordt geëvalueerd. Denk aan een jaarlijkse interne audit, waarvan de resultaten gedeeld worden met een onafhankelijke commissie. De BZgA heeft die commissie in Duitsland ingevuld met een aantal gerenommeerde onderzoeksinstellingen, waaronder het Max-Planck-instituut en diverse universiteiten. Zij beoordelen niet alleen de cijfers, maar kijken ook naar de kwaliteit van de interventies: worden spelers echt geholpen of is het een papieren werkelijkheid? Die kritische blik heeft ertoe geleid dat sommige operators hun preventiebudget drastisch hebben verhoogd, omdat ze anders een vergunning zouden verliezen. In België ontbreekt zo’n systematische doorlichting; we moeten het doen met een algemene inspectie die slechts een paar keer per jaar langskomt.

De ludieke kant is dat veel spelers helemaal niet weten dat deze systemen bestaan. Ze denken bij de term ‘preventie’ aan saaie foldertjes of een pop-up die je snel wegklikt. Maar de werkelijkheid is veel concreter. Neem een speler die bij een online casino elke vrijdagavond een bepaald bedrag inlegt. Zonder dat hij het doorheeft, genereert hij een patroon dat door het systeem als ‘risicovol’ wordt bestempeld, simpelweg omdat de inleg in korte tijd toeneemt. Een goed preventiesysteem stuurt dan een neutrale melding: “Weet je dat je de afgelopen weken 30% meer hebt gestort dan gewoonlijk?” Geen belerende toon, gewoon een feit. Zo’n interventie is effectiever dan een algemene waarschuwing op de homepage, blijkt uit onderzoek dat is aangehaald in de BZgA-rapportages.

De BZgA heeft ook een duidelijke lijn over het aanbieden van bonussen. In Duitsland mogen operators nog maar beperkt bonussen inzetten, en uitsluitend als ze gekoppeld zijn aan een stortingslimiet. Een welkomstbonus van 200% tot 500 euro is daar dus niet meer toegestaan. In België bestaat zo’n restrictie niet, al zien we dat de grootste operators zelf steeds vaker kiezen voor kleinere, transparantere bonussen. Circus Casino heeft bijvoorbeeld een permanent programma dat neerkomt op “speel met je eigen geld, geen extraatjes” voor spelers die al langer dan zes maanden actief zijn. Dat is een opvallende keuze, maar wel een die past bij een merk dat zijn reputatie wil beschermen.

Voor spelers die overwegen om bij een buitenlands casino te spelen, is het essentieel om te weten dat de GlüStV alleen geldt voor operators die aan Duitsland gekoppeld zijn. Een Curaçaolicentie zoals Rainbet of Savaspin heeft niets te maken met die wet en hoeft dus ook niet te voldoen aan de BZgA-richtlijnen. De enige echte beperking voor die aanbieders is dat ze geen Duitstalige klanten mogen accepteren als ze niet over een Duitse vergunning beschikken. Maar door hun platform in het Engels of Nederlands aan te bieden, onttrekken ze zich feitelijk aan die controle. Het is geen illegale praktijk, maar het toont wel aan dat de wetgeving zijn grenzen kent en dat spelers zelf verantwoordelijkheid moeten nemen.

In dat kader is het ook de moeite waard om te kijken naar de uitwisseling tussen de BZgA en de Belgische Kansspelcommissie op het niveau van data en best practices. De afgelopen jaren zijn er meerdere workshops georganiseerd waarin beide toezichthouders hun cijfers deelden. Daarbij werd onder andere geconstateerd dat België een opvallend hoog percentage heeft aan jonge spelers (18-24 jaar) dat gebruikmaakt van de self-exclusion, terwijl Duitsland meer oudere spelers ziet die via de hulplijn in beeld komen. Die verschillen leiden tot andere preventie-innovaties. België richt zich op de accountinstellingen en visuele waarschuwingen, Duitsland op de persoonlijke begeleiding via telefonische contactmomenten. Door elkaar te informeren, kunnen beide landen hun aanpak verfijnen.

De rol van de BZgA is dus meer dan een stempel op een vergunning. Het is een kennisinstituut dat de tandwielen van de hele preventiemachine draaiend houdt. De organisatie ontwikkelt zelf lesmateriaal voor scholen, gespreksprotocollen voor huisartsen en een online zelfhulptest die door duizenden mensen per maand wordt ingevuld. Die test levert waardevolle gegevens op over het veranderende speelgedrag, bijvoorbeeld als het gaat om de opkomst van virtuele sportweddenschappen of de invloed van streamers op jonge mannen. De Belgische spelers die zo’n test ook willen doen, moeten noodgedwongen uitwijken naar de website van hun nationale instellingen. Die bieden weliswaar vergelijkbare tools, maar zonder de uitgebreide analyse die de BZgA publiceert.

Waar de Duitsers ook vooruitlopen, is de aanpak van ‘VIP-behandeling’. Grote internationale casino’s belonen hun trouwste spelers met persoonlijke accountmanagers, exclusieve evenementen en hogere limieten. Dat is lucratief, maar het is ook een van de grootste risicofactoren voor een gokverslaving. De BZgA heeft er meerdere rapporten over gepubliceerd en heeft de Duitse wetgever opgeroepen om deze praktijk aan banden te leggen. Inmiddels geldt dat een VIP-account in Duitsland pas mag worden aangeboden als de speler minstens twee jaar actief is en nooit eerder een self-exclusion heeft aangevraagd. Die regel is strenger dan wat in België gebruikelijk is. Sommige Belgische operators bieden na drie maanden al een VIP-status aan, zonder dat er enige inhoudelijke controle plaatsvindt.

De ironie is dat juist de betere spelers die hun limieten respecteren en verstandig spelen, vaak degenen zijn die door zo’n VIP-aanbod in de problemen komen. Het begint allemaal heel redelijk: een accountmanager die even belt, een uitnodiging voor een sportevenement, een “persoonlijk cadeau” bij een storting. Voor je het weet, speel je hogere bedragen dan oorspronkelijk de bedoeling was. De BZgA noemt dit fenomeen ‘normalisering van excessief gedrag’ en ziet het als een van de grootste uitdagingen voor de komende jaren. De Belgische Kansspelcommissie heeft die oproep gehoord en heeft in haar nieuwste reglement opgenomen dat alle VIP-programma’s ter goedkeuring moeten worden voorgelegd. Dat is een stap in de goede richting, maar de handhaving zal nog moeten blijken.

Als we de hele situatie overzien, valt op dat preventie in het online gokken langzaam maar zeker een onderdeel wordt van de merkbeleving. Een casino dat geen duidelijke limieten biedt, wordt door een steeds grotere groep spelers als ouderwets of ontransparant gezien. Dat is een shift die tien jaar geleden ondenkbaar was. In die zin heeft de BZgA, samen met de Belgische toezichthouder, een onbedoeld maar effectief marketinginstrument gecreëerd: verantwoord spelen als verkoopsargument. De operators die dit begrijpen, zoals Golden Palace en Napoleon Casino, positioneren zich niet als streng of betuttelend, maar als modern en volwassen. Ze winnen daarmee het vertrouwen van een doelgroep die liever minder bonussen krijgt dan meer toezicht.

Voor de speler zelf is er een eenvoudige vuistregel: als een casino je niet vertelt hoe je iemand van de Kansspelcommissie kunt bereiken, dan is dat een rode vlag. Hetzelfde geldt als de self-exclusion verborgen zit achter een login of als je eerst een formulier moet printen en opsturen. Natuurlijk, dit zijn details die je niet ziet in een door AI gegenereerde review of een banner met sterren. Maar wie een half uur de tijd neemt om het preventie-menu te bestuderen, krijgt een goede indruk van de bedrijfscultuur. Een operator die hier open over is, heeft doorgaans niets te verbergen. Een operator die zwijgt, heeft vaak wel een reden.

De komende jaren zal de invloed van de BZgA naar verwachting alleen maar groeien. De nieuwe Duitse regering heeft aangekondigd het preventiebudget te verdubbelen, omdat de cijfers nog altijd zorgwekkend zijn. Het aantal mensen dat op zoek gaat naar professionele hulp voor gokproblemen is sinds 2020 stabiel gebleven, terwijl de omzet van online casino’s juist in die periode enorm is gestegen. Dat wijst erop dat de groei van de markt niet per se leidt tot meer verslaving, maar ook niet vanzelfsprekend tot meer preventie. De BZgA wil daarom een nog prominentere rol spelen in het toelaten van nieuwe kansspelvormen. Denk aan de opkomst van fantasy sports en niet-casino gerelateerde loot boxes. De vraag is of de Belgische wetgever met deze ontwikkelingen zal meebewegen of dat de kloof tussen beide systemen groter wordt.

Wat ook gaat veranderen, is de technologische kant van preventie. De BZgA heeft een onderzoekslijn naar predictieve algoritmes die speelgedrag op basis van big data kunnen voorspellen, uiteraard binnen de grenzen van de AVG. Daarbij worden geen persoonsgegevens opgeslagen, maar enkel geaggregeerde patronen. Een operator die zo’n algoritme gebruikt, kan een speler een dag van tevoren een bericht sturen: “Morgen vindt de Champions League-finale plaats. Er is een grotere kans dat je meer wedt dan normaal. Wil je een extra stortingslimiet instellen voor deze dag?” Zulke nudges blijken effectief, getuige een pilot die bij enkele Belgische merken is uitgevoerd. De resultaten lieten zien dat meer dan de helft van de aangesproken spelers daadwerkelijk een lagere limiet instelde, en dat een kwart de hele dag niet speelde. Dit soort praktische toepassingen brengen preventie dicht bij de dagelijkse werkelijkheid van de speler.

Toch blijft er een zekere spanning bestaan tussen commercie en zorg. In België is de kansspelmarkt een geaccepteerde economische sector, met banen en belastingopbrengsten. De overheid wil niet dat die taxinkomsten dalen, maar wil tegelijkertijd het aantal probleemspelers verminderen. De BZgA heeft in dat spanningsveld een unieke positie, omdat ze geen direct financieel belang heeft bij de industrie. Die onafhankelijkheid is hun kracht. Het stelt hen in staat om op basis van onderzoeksgegevens een eerlijk verhaal te vertellen, ook als de boodschap oncomfortabel is. In België ontbreekt die onafhankelijke stem vaak, waardoor er minder ruimte is voor radicale hervormingen zoals het verlagen van de wettelijke speelautomaten of het invoeren van een verplichte maximuminleg per uur.

De balans voor de speler wordt steeds genuanceerder. Het is niet meer zo dat een casino met een Belgische licentie per definitie beter is dan een buitenlands alternatief. Sommige internationale operators hebben hun eigen preventiebeleid, dat soms zelfs verder gaat dan wat de wetgever vereist. Neem bijvoorbeeld Betano, dat een fulltime preventiemanager in dienst heeft die direct aan de CEO rapporteert. Dat klinkt logisch, maar in de praktijk komt het zelden voor. Aan de andere kant zijn er lokale Belgische merken zoals BeCasino of Oria, die allemaal keurige regels volgen maar geen inspirerende initiatieven tonen. Het is dus verstandig om niet alleen naar het keurmerk te kijken, maar ook naar de daadwerkelijke gebruikerservaringen en de inhoud van het verantwoord-spelen-menu.

Een laatste belangrijk aspect is de grensoverschrijdende samenwerking in de praktijk. Stel, een speler uit België woont een jaar in Keulen voor zijn werk en speelt daar bij een Duits online casino. Hij raakt in de problemen, en wil een self-exclusion aanvragen. In Duitsland komt hij terecht bij het OASIS-register, dat gekoppeld is aan de BZgA. Na zijn terugkeer naar België wil hij hetzelfde doen via zijn Belgische account. Die gegevens staan niet automatisch in het Belgische EPIS-register. De systemen communiceren niet met elkaar, wat betekent dat een risicospeler tijdelijk door de mazen van het net kan glippen. De BZgA en de Kansspelcommissie hebben toegezegd om een koppeling te onderzoeken, maar de realiteit is dat zo’n traject jaren kan duren vanwege privacywetgeving. Het is een schoolvoorbeeld van de uitdagingen waar de gokindustrie mee worstelt.

De toekomst van online gokken is er een van toenemende regulering en slimmere preventie. De rol van de BZgA in dat verhaal zal niet kleiner worden. Integendeel, hun benadering – preventie verweven in het product, niet erbovenop geplakt – wordt door steeds meer landen overgenomen, ook buiten de EU. Voor de Belgische speler biedt die invloed een stille geruststelling: er is een vangnet dat verder reikt dan de landsgrenzen. Tegelijkertijd is het een reminder dat de verantwoordelijkheid voor een gezond speelgedrag nooit volledig kan worden gedelegeerd. Uiteindelijk blijft het een persoonlijke keuze, en het casino is hooguit een partner die de juiste kaders schept. Dat de wetgevers in Berlijn en Brussel dat inzicht steeds vaker delen, is een ontwikkeling die we alleen maar kunnen toejuichen.